Lütfen bekleyin..

Ahmet Takan

Osmanlıdan dersler!..

23 Mart 2014, 00:44

15 Şubat 1857’de çıkarılan “Basmahane Nizamnamesi”nden;
1- Madde; Kitap ve gazete çıkarabilmek için önceden bağlı bulunduğu Valiliğe başvurulacak. Valilik de basılacak kitabı Maarif Meclisine ve Zaptiyeye bildirecektir. Bu komisyonlar kitabı inceleyecek. Sakıncalı görülmeyen kitaplar bu kez Saray’a gönderilecek. Saray izin verirse kitap basılacak. Aksi halde kitabın basımı yasaklıdır, cezalıdır.
15. Madde; Hükümdar ve hükümet ailesini tahkir ve hükümranlık haklarına taaruz sayılabilecek yazılar yayınlanırsa, 6 aydan, 3 yıla kadar hapis veya 25-100 altın para cezası verilir.
16. Madde; Bakanlara dokunacak sözler yazılırsa, bir aydan bir yıla kadar hapis cezası, veya 5-50 altın para cezası verilir.
20. Madde; Devlet memurları aleyhinde yazı yazmak, on günden on aya kadar hapis cezası veya 1-60 altın para cezasıyla cezalandırılır.

***

Sadrazam Ali Paşa’nın 5 Mart 1867’de çıkardığı “Ali Kararname” den;
 “İstanbul’da yayınlanan gazetelerin bir süreden beri kullandıkları dil ve tuttukları yol ülkenin genel yararına aykırı aşırılıklar içerdiği, devlete bile dil uzatanlar, fesat aleti olarak bir takım zararlı fikirleri ve yalan haberleri yazanların, hükümetçe tasvip edilmediği ve bu nedenle asayişin ve ülkenin muhtaç olduğu düzenin korunması, bu kurallara aykırı davranan gazetelerin bütün devlete ve millete olan zararlarının önlenmesi için önlem alınmıştır.”  

***

 Abdülhamit’in Başkatibi Tahsin’in imzasıyla yayınlanan gizli bir yönetmelikten:
Madde 4: Bir makalede beyaz yerler ve noktalarla geçilen boş yerler bırakılması, bir takım uygunsuz varsayımlara ve zihniyetleri karıştırmaya neden olacağı için, bunlara kesinlikle izin verilmemesini..
Madde 5: Şahsiyete kesinlikle meydan verilmeyip bir Vali ya da Mutasarrıfın hırsızlık, yiyicilik, adam öldürme ya da çirkin bir iş işlemiş olduğu söylenecek olursa, bunun doğruluğunun ispatı olmadığı bildirilecek ve yayımlanmasına asla müsaade edilmeyecektir.
Madde 6: Vilayetler hakkında bir kişinin ya da bir topluluğun, hükümetin yolsuzluğundan şikayetlerinin ve yüce Padişaha duyurulmasını bildiren kağıt ve dilekçelerin yayınlanmasının kesinlikle yasaklanmasını ve cezalandırılmasını...

***

Yeni Osmanlıcı Recep Sultan da aynı yolda. Hastalıklardan, kokuşmuşluktan ve çöküntüden dolayı benzer çözümler de  aynısıyla devre uygun.
Hani bir zamanlar AKP’lilerin odalarına asıp sonra da ortadan yok ettikleri Şeyh Edebali’nin Osman beye nasihatı neydi? 
 “- Ey Oğul!
Beysin, bundan sonra öfke bize; uysallık sana... Güceniklik bize; gönül alma sana... Suçlamak bize; katlanmak sana... Acizlik yanılgı bize; hoş görmek sana... Geçimsizlikler, çatışmalar, uyumsuzluklar, anlaşmazlıklar bize; adalet sana... Kötü göz, şom ağız, haksız yorum bize; bağışlama sana... 
- Ey Oğul!
Bundan sonra bölmek bize; bütünlemek sana.. Üşengeçlik bize; uyarmak, gayretlendirmek, şekillendirmek sana...
- Ey Oğul!
Yükün ağır, işin çetin, gücün kıla bağlı.. Allah (c.c.) yardımcın olsun. Beyliğini mübarek kılsın. Hakk yoluna yararlı etsin. Işığını parıldatsın. Uzaklara iletsin. Sana yükünü taşıyacak güç, ayağını sürçtürmeyecek akıl ve kalp versin. Sen ve arkadaşlarınız kılıçla, bizim gibi dervişler de düşünce, fikir ve dualarla bize va’d edilenin önünü açmalıyız. Tıkanıklığı temizlemeliyiz.
Sabır çok önemlidir. Bir bey sabretmesini bilmelidir. Vaktinden önce çiçek açmaz. Ham armut yenmez; yense bile bağrında kalır. Bilgisiz kılıç da tıpkı ham armut gibidir.
Milletin kendi irfanı içinde yasasın. Ona sırt çevirme. Her zaman duy varlığını. Toplumu yöneten de, diri tutan da bu irfandır. En büyük zafer nefsini tanımaktır. Düşman, insanın kendisidir. Dost ise, nefsi tanıyanın kendisidir.
Ülke, idare edenin, oğulları ve kardeşleriyle bölüştüğü ortak malı değildir. Ülke sadece idare edene aittir. Ölünce, yerine kim geçerse, ülkenin idaresi onun olur. Vaktiyle yanılan atalarımız, sağlıklarında devletlerini oğulları ve kardeşleri arasında bölüştürdüler. Bunun içindir ki, yaşayamadılar, yaşatamadılar.
İnsan bir kere oturdu mu, yerinden kolay kolay kalkamaz. Kişi kıpırdamayınca uyuşur. Uyuşunca laflamaya başlar, laf dedikoduya dönüşür. Dedikodu başlayınca da gayri iflah etmez. Dost, düşman olur; düşman, canavar kesilir. Akacak kan boş yere akmamalı. Ona yol ve yön lazım.. Zîra kan, toprak sulamak için akmaz. Kişinin gücü, günün birinde tükenir, ama bilgi yaşar. Bilginin ışığı, kapalı gözlerden bile içeri sızar, aydınlığa kavuşturur.
Hayvan ölür, semeri kalır; insan ölür eseri kalır. Gidenin değil, bırakmayanın ardından ağlamalı... Bırakanın da bıraktığı yerden devam etmeli.
Savaşı sevmem. Kan akıtmaktan hoşlanmam. Yine de bilirim ki, kılıç kalkıp inmelidir. Fakat, bu kalkıp-iniş yaşatmak için olmalıdır. Hele kişinin kişiye kılıç indirmesi bir cinayettir. Bey memleketten öte değildir. Bir savaş, yalnızca bey için yapılmaz. Durmaya, dinlenmeye hakkımız yok. Çünkü, zaman yok, süre az. Yalnızlık korkanadır. Toprağın ekin zamanını bilen çitfçi, başkasına danışmaz. Yalnız başına kalsa da... Yeter ki, toprağın tavda olduğunu bilebilsin. Sevgi da’vanın esası olmalıdır. Sevmek ise, sessizliktedir. Bağırarak sevilmez. Görünerek de sevilmez.
Geçmişini bilmeyen, geleceğini de bilemez. Osman, geçmişini iyi bil ki, geleceğe sağlam basasın. Nereden geldiğini unutma ki, nereye gideceğini unutmayasın.” 
Nasihattan anlamayıp , uslanmayanlar için de  ne demiş atalar?..

  • Bu haberi paylaşın:
UYARI: Konuyla ilgisi bulunmayan, hakaret içeren cümleler veya imalar, inançlara saldırı, şiddete teşvik ve tamamı büyük harfle yazılan yorumlar onaylanmamaktadır.
Yazarın Diğer Yazıları
35 gün önce
51 gün önce
75 gün önce
102 gün önce
151 gün önce
163 gün önce
179 gün önce
180 gün önce
211 gün önce
221 gün önce
271 gün önce
287 gün önce
306 gün önce
310 gün önce
314 gün önce
322 gün önce
343 gün önce
350 gün önce
363 gün önce
381 gün önce
389 gün önce
404 gün önce
418 gün önce
420 gün önce
423 gün önce
432 gün önce
450 gün önce
467 gün önce
489 gün önce
494 gün önce
495 gün önce
518 gün önce
532 gün önce
534 gün önce
563 gün önce
573 gün önce
636 gün önce
656 gün önce
657 gün önce
662 gün önce
679 gün önce
690 gün önce
712 gün önce
719 gün önce
721 gün önce
722 gün önce
735 gün önce
755 gün önce
788 gün önce
798 gün önce
805 gün önce
815 gün önce
823 gün önce
833 gün önce
856 gün önce
859 gün önce
861 gün önce
873 gün önce
874 gün önce
876 gün önce
882 gün önce
888 gün önce
890 gün önce
923 gün önce
935 gün önce
1006 gün önce
1008 gün önce
1049 gün önce
1088 gün önce
1129 gün önce
1132 gün önce
1134 gün önce
1141 gün önce
1182 gün önce
1189 gün önce
1218 gün önce
1220 gün önce
1242 gün önce
1256 gün önce
1257 gün önce
1276 gün önce
1290 gün önce
1293 gün önce
1295 gün önce
1297 gün önce
1304 gün önce
1306 gün önce
1318 gün önce
1326 gün önce
1327 gün önce
1328 gün önce
1336 gün önce
1343 gün önce
1351 gün önce
1358 gün önce
1360 gün önce
1365 gün önce
1366 gün önce
1370 gün önce
1371 gün önce
1381 gün önce
1388 gün önce
1402 gün önce
1456 gün önce
1459 gün önce
1472 gün önce
1482 gün önce
1488 gün önce
1495 gün önce
1498 gün önce
1511 gün önce
1532 gün önce
1538 gün önce
1556 gün önce
1561 gün önce
bmV0aGFiZXJ5YXppbGltaS5jb20=