Lütfen bekleyin..

İsmail Şahin

Medeniyetin iflası...

09 Ekim 2017, 00:01

Mahur Beste'de Ahmet Hamdi garip ihtilalci Sabri Hoca'nın ağzından şunları söyler: "... sen bir medeniyetin iflası nedir bilir misin? İnsan bozulur, insan kalmaz; bir medeniyet insanı insan yapan manevi kıymetler manzumesidir. Anlıyor musun şimdi derdin büyüklüğünü?.."

Bunu anlamak önemli bir aşama. Problemimiz "insan". Hakikat şu ki büyük insanlar büyük medeniyetlerden çıkıyor. İstisnaları bu kategoride değerlendirmiyoruz. Onlar zaten o büyük medeniyetlerin temellerini atma veya diriltme vazifesi ile genelden ayrılıyorlar.

İnsan ve medeniyet birbirini var eden iki unsur. Eğer bir medeniyet tasavvurunuz yoksa iyi insan yetiştirmeniz zor. İyi insan yetiştiremezseniz o medeniyetin maddi ve manevi unsurlarını inşa etmeniz imkânsız. Bugün eğitimden politikaya, ekonomiden çevreye hiçbir konuda ayar tutturamıyorsak bir medeniyet tasavvurumuzun olmayışından.

Yok muydu? Biz büyük medeniyetler kurmuş bir milletin efradıyız, elbette. Ama onu kaybettik, ne yazık ki. Tekrar kazanmak mümkün mü? Tabii ki mümkün, ama böyle değil. "Yeni" bir şeyler söylemek lâzım, ama kadim geleneği yadsımadan. Komplekssiz bir yaklaşımla ve sağlam bir teşhisle. Matematiksel bir çözüme değil, insanımızı bu boş vermişlikten uyandırıp tekrar büyük hayaller kurduracak bir tasavvura ihtiyacımız var.

O zaman iflas eden medeniyetimizi diriltmeye başlayabiliriz. Politik sonuçlar bu müflis medeniyet için sadece bir menfez açacaktır. Kaldı ki siyasetimizi bu medeniyet tasavvurunun üzerine inşa edemezsek sonuç elde etmemiz mümkün olmaz. Çünkü politikacı mesleği icabı pragmatik sonuçlarla ilgilenir. Onun için Süleymaniye'yi ortaya çıkaran mimari ruh ve estetik süreçler sadece bir ayrıntıdır; o onda güzel bir inşaat görür. Onu yapan olarak alacağı "takdir"i hedefler.

O yüzden "yol medeniyettir" bir motto olmuştur günümüzde. Aslında o yüksek medeniyetten geldiğimiz noktayı çok güzel özetleyen bir cümledir bu. Bu diskurun/mottonun, adına her ne derseniz, muhafazakâr-maneviyatçı bir anlayıştan çıkması ve kabul görmesi geldiğimiz noktayı resmetmesi açısından önemli. Muhtemeldir ki yazdığım bu cümlenin anlamı bu çevreler tarafından yine kavranamayacaktır.

Bu sebeple herkesi bu tasavvura ortak etmek zorundayız. İşimiz zor, ama imkânsız değil...

***

Medeniyetin maddi unsurlarını ekonomik imkânlarla oluşturmak mümkün olsaydı inşa ettiğimiz plazaların içinde hâlâ "kültür meselelerinde başarılı olamadık" demezdik. Eğer medeniyetinizin manevi unsurlarını oluşturamazsanız paranın gücüyle ortaya çıkarttığınız şeyler size ait olmaz. "Neden bir mimari anlayışımız yok?" sorusunun da, "eğitim sistemini bir türlü oturtamadık!" serzenişinin de temelinde bu var.

Netice olarak iyi binalardan iyi insanlar çıkar diye bir kaide yoktur.

Sabri Hoca meseleyi çok güzel özetliyor Mahur Beste'de: "... Cahilsin; okur, öğrenirsin. Gerisin; ilerlersin. Adam yok; yetiştirirsin, günün birinde meydana çıkıverir. Paran yok; kazanırsın. Fakat insan bozuldu mu, bunun çaresi yoktur."

70 küsur yıl önce Ahmet Hamdi'nin tespit ettiği gibi sorunumuz bu: İnsanı bozduk.

İşimiz zor lâkin sabırla "bu müflis medeniyeti diriltecek yeni bir hikâyenin ilk cümlesini nasıl kurabiliriz?" sorusuna cevap bulmak için gayrete devam etmek lâzım...

***

Gemuhluoğlu'nun ardından

Madem yazıyı medeniyet ve onun çıktısı "insan"a bağladık. İflas etmiş medeniyetimizin bile bozamadığı bir insan ile bitirelim. Geçtiğimiz Perşembe (5 Ekim) rahmetli Fethi Gemuhluoğlu'nun ölüm yıldönümü idi. Aşağıda verdiğim, 42 yıl önce yaptığı bir konuşmada söyledikleri sadece halimizi resmetmiyor sorumluluklarımızı da ihtar ediyor. Mekânı Cennet olsun.

"Beyefendiler, günâhlarınız bile şevk içinde olsun eğer günâh işleyecekseniz. Şevki seçiniz. Aşkı seçiniz. Ben aşksız insanlar görüyorum; huzur içinde uyuyorlar, gidiyorlar, gülüyorlar, vitrinlere bakıyorlar; hâlâ büyük büyük pazarlıklar peşindeler, hâlâ büyük büyük ihâlelere giriyorlar. Türkiye'nin içinde bulunduğu felâketi idrâk etmiyorlar, huzur içindeler. Onun için onlara küsüm, onun için onlara kırgınım."

  • Bu haberi paylaşın:
UYARI: Konuyla ilgisi bulunmayan, hakaret içeren cümleler veya imalar, inançlara saldırı, şiddete teşvik ve tamamı büyük harfle yazılan yorumlar onaylanmamaktadır.
Yazarın Diğer Yazıları
201 gün önce
299 gün önce
327 gün önce
404 gün önce
418 gün önce
467 gün önce
473 gün önce
480 gün önce
530 gün önce
551 gün önce
558 gün önce
586 gün önce
593 gün önce
600 gün önce
614 gün önce
621 gün önce
635 gün önce
642 gün önce
649 gün önce
656 gün önce
719 gün önce
740 gün önce
754 gün önce
796 gün önce
803 gün önce
823 gün önce
850 gün önce
887 gün önce
901 gün önce
929 gün önce
936 gün önce
943 gün önce
1027 gün önce
1062 gün önce
1068 gün önce
1111 gün önce
1153 gün önce
1167 gün önce
1194 gün önce
1237 gün önce
1264 gün önce
1279 gün önce
1335 gün önce
1356 gün önce
1475 gün önce
1482 gün önce
1489 gün önce
1496 gün önce
1503 gün önce
1510 gün önce
1524 gün önce
1538 gün önce
1545 gün önce
1579 gün önce
1594 gün önce
1601 gün önce
1608 gün önce
1649 gün önce
1699 gün önce
1727 gün önce
1762 gün önce
1776 gün önce
1797 gün önce


bmV0aGFiZXJ5YXppbGltaS5jb20=