Lütfen bekleyin..

İsmail Şahin

Medeniyetin iflası...

09 Ekim 2017, 00:01

Mahur Beste'de Ahmet Hamdi garip ihtilalci Sabri Hoca'nın ağzından şunları söyler: "... sen bir medeniyetin iflası nedir bilir misin? İnsan bozulur, insan kalmaz; bir medeniyet insanı insan yapan manevi kıymetler manzumesidir. Anlıyor musun şimdi derdin büyüklüğünü?.."

Bunu anlamak önemli bir aşama. Problemimiz "insan". Hakikat şu ki büyük insanlar büyük medeniyetlerden çıkıyor. İstisnaları bu kategoride değerlendirmiyoruz. Onlar zaten o büyük medeniyetlerin temellerini atma veya diriltme vazifesi ile genelden ayrılıyorlar.

İnsan ve medeniyet birbirini var eden iki unsur. Eğer bir medeniyet tasavvurunuz yoksa iyi insan yetiştirmeniz zor. İyi insan yetiştiremezseniz o medeniyetin maddi ve manevi unsurlarını inşa etmeniz imkânsız. Bugün eğitimden politikaya, ekonomiden çevreye hiçbir konuda ayar tutturamıyorsak bir medeniyet tasavvurumuzun olmayışından.

Yok muydu? Biz büyük medeniyetler kurmuş bir milletin efradıyız, elbette. Ama onu kaybettik, ne yazık ki. Tekrar kazanmak mümkün mü? Tabii ki mümkün, ama böyle değil. "Yeni" bir şeyler söylemek lâzım, ama kadim geleneği yadsımadan. Komplekssiz bir yaklaşımla ve sağlam bir teşhisle. Matematiksel bir çözüme değil, insanımızı bu boş vermişlikten uyandırıp tekrar büyük hayaller kurduracak bir tasavvura ihtiyacımız var.

O zaman iflas eden medeniyetimizi diriltmeye başlayabiliriz. Politik sonuçlar bu müflis medeniyet için sadece bir menfez açacaktır. Kaldı ki siyasetimizi bu medeniyet tasavvurunun üzerine inşa edemezsek sonuç elde etmemiz mümkün olmaz. Çünkü politikacı mesleği icabı pragmatik sonuçlarla ilgilenir. Onun için Süleymaniye'yi ortaya çıkaran mimari ruh ve estetik süreçler sadece bir ayrıntıdır; o onda güzel bir inşaat görür. Onu yapan olarak alacağı "takdir"i hedefler.

O yüzden "yol medeniyettir" bir motto olmuştur günümüzde. Aslında o yüksek medeniyetten geldiğimiz noktayı çok güzel özetleyen bir cümledir bu. Bu diskurun/mottonun, adına her ne derseniz, muhafazakâr-maneviyatçı bir anlayıştan çıkması ve kabul görmesi geldiğimiz noktayı resmetmesi açısından önemli. Muhtemeldir ki yazdığım bu cümlenin anlamı bu çevreler tarafından yine kavranamayacaktır.

Bu sebeple herkesi bu tasavvura ortak etmek zorundayız. İşimiz zor, ama imkânsız değil...

***

Medeniyetin maddi unsurlarını ekonomik imkânlarla oluşturmak mümkün olsaydı inşa ettiğimiz plazaların içinde hâlâ "kültür meselelerinde başarılı olamadık" demezdik. Eğer medeniyetinizin manevi unsurlarını oluşturamazsanız paranın gücüyle ortaya çıkarttığınız şeyler size ait olmaz. "Neden bir mimari anlayışımız yok?" sorusunun da, "eğitim sistemini bir türlü oturtamadık!" serzenişinin de temelinde bu var.

Netice olarak iyi binalardan iyi insanlar çıkar diye bir kaide yoktur.

Sabri Hoca meseleyi çok güzel özetliyor Mahur Beste'de: "... Cahilsin; okur, öğrenirsin. Gerisin; ilerlersin. Adam yok; yetiştirirsin, günün birinde meydana çıkıverir. Paran yok; kazanırsın. Fakat insan bozuldu mu, bunun çaresi yoktur."

70 küsur yıl önce Ahmet Hamdi'nin tespit ettiği gibi sorunumuz bu: İnsanı bozduk.

İşimiz zor lâkin sabırla "bu müflis medeniyeti diriltecek yeni bir hikâyenin ilk cümlesini nasıl kurabiliriz?" sorusuna cevap bulmak için gayrete devam etmek lâzım...

***

Gemuhluoğlu'nun ardından

Madem yazıyı medeniyet ve onun çıktısı "insan"a bağladık. İflas etmiş medeniyetimizin bile bozamadığı bir insan ile bitirelim. Geçtiğimiz Perşembe (5 Ekim) rahmetli Fethi Gemuhluoğlu'nun ölüm yıldönümü idi. Aşağıda verdiğim, 42 yıl önce yaptığı bir konuşmada söyledikleri sadece halimizi resmetmiyor sorumluluklarımızı da ihtar ediyor. Mekânı Cennet olsun.

"Beyefendiler, günâhlarınız bile şevk içinde olsun eğer günâh işleyecekseniz. Şevki seçiniz. Aşkı seçiniz. Ben aşksız insanlar görüyorum; huzur içinde uyuyorlar, gidiyorlar, gülüyorlar, vitrinlere bakıyorlar; hâlâ büyük büyük pazarlıklar peşindeler, hâlâ büyük büyük ihâlelere giriyorlar. Türkiye'nin içinde bulunduğu felâketi idrâk etmiyorlar, huzur içindeler. Onun için onlara küsüm, onun için onlara kırgınım."

  • Bu haberi paylaşın:
UYARI: Konuyla ilgisi bulunmayan, hakaret içeren cümleler veya imalar, inançlara saldırı, şiddete teşvik ve tamamı büyük harfle yazılan yorumlar onaylanmamaktadır.
Yazarın Diğer Yazıları
-55598 saniye önce
7 gün önce
105 gün önce
133 gün önce
210 gün önce
224 gün önce
273 gün önce
279 gün önce
286 gün önce
336 gün önce
357 gün önce
364 gün önce
392 gün önce
399 gün önce
406 gün önce
420 gün önce
427 gün önce
441 gün önce
448 gün önce
455 gün önce
462 gün önce
525 gün önce
546 gün önce
560 gün önce
602 gün önce
609 gün önce
629 gün önce
656 gün önce
693 gün önce
707 gün önce
735 gün önce
742 gün önce
749 gün önce
833 gün önce
868 gün önce
959 gün önce
973 gün önce
1000 gün önce
1043 gün önce
1071 gün önce
1085 gün önce
1141 gün önce
1162 gün önce
1281 gün önce
1288 gün önce
1295 gün önce
1302 gün önce
1309 gün önce
1316 gün önce
1330 gün önce
1344 gün önce
1351 gün önce
1386 gün önce
1400 gün önce
1407 gün önce
1414 gün önce
1456 gün önce
1505 gün önce
1533 gün önce
1568 gün önce
1582 gün önce
1603 gün önce
bmV0aGFiZXJ5YXppbGltaS5jb20=