Lütfen bekleyin..

İsmail Şahin

Kutsalların Araçsallaştırılması…

20 Mart 2017, 10:38

Türkiye, politik hedefler uğrunda araçların devamlı değiştiği bir ülke. Kazanmak için herkes, özensiz bir şekilde her şeyi araçsallaştırabiliyor.

Aracın mahiyeti, kutsallığı önemli değil; amaca hizmet edip etmediği önemli. Bu konu tüm “ideolojik” tarafların ittifak ettiği tek husus…

Mesela Çanakkale, mesela milliyet, mesela din, mesela dış politika…

Bu konuda artık seviye atladık. Eskiden politikacı alışkanlığı olan her şeyi araçsallaştırma hastalığı konumu gereği “politik” algılanacak davranışlardan uzak durması gereken kurumlara da sirayet etti.

Somutlaştıralım.

Cuma günü bir hutbe dinledik.

Hutbeye göre Çanakkale’de adına “millet” denilen bir topluluk düşmanlara karşı kahramanca savaşmış.

Ama “hangi millet?” belli değil. “Türk” desek olmuyor, seçim ağzı Çanakkale’nin bir Türk zaferi olduğunu “ırkçı” bulabilecek çevreler rahatsız olabilir.

“Millet” kavramının bu şekilde kullanımı son onbeş yılda icad olundu. Bu kullanım şekli “Türklükten rahatsız olanları ve Türklükten rahatsız olanlardan rahatsız olanları” idare etmek maksatlı türetildi. Böylece birbirini sevmeyen iki tarafın da desteğini alabiliyorsunuz.

Burada iki şey araçsallaştırılıyor: Çanakkale ve millet kavramı…

Bir diğer husus ise şu…

Son zamanlarda bu ve benzeri, komutasını bugün birilerinin çok da “hazzetmediği” insanların yürüttüğü zaferlerde bu isimleri “pas” geçme gayesi açıkça görülmekten öte sırıtıyor.

Seversiniz veya sevmezsiniz lâkin Balkan harbinde yerlerde sürünen Osmanlı ordusunu ayağa diken Enver Paşa, “size ölmeyi emrediyorum!” diyen Mustafa Kemal, Fevzi Çakmak ve ismini zikredemediğim kumandanlar olmasaydı Çanakkale zaferi olabilir miydi?

Yarın “sehven unutuldular” veya “Cuma Namazı’ndaki hutbeyi kalemine dolayan gafiller” şeklinde bir cevap gelebilir…

İşte o da araçsallaştırmaya yeni bir örnek olacak…

**

Örnekleri arttırabiliriz…

Hemen akla Baykal’ın tartıştığımız “Peygamber’i yoldan çıkartır” açıklaması geliyor. Sıcak örnek olması açısından…

Baykal’ın tanımlamasının AKP’li bir Bakan’ın “Peygamber gurura kapıldı ama biz kapılmadık” sözü ile benzerliği meselenin salt “ideolojik” yaklaşımdan kaynaklanmadığını gösteriyor.

Başbakan’ın Çanakkale’ye dair yaptığı benzetme ise bunun post-modern örneklerindendi. Bayındırlık hizmetini tarihe geçmiş bir sözü yıkarak yüceltmek için şairin tabiri ile “ötelerin ötesine” geçmek gerekiyor.

Bütün bu açıklamalar “kutsalların araçsallaştırılması” probleminin “ideolojik” değil politik bir alışkanlık haline dönüştüğünü gösteriyor…

Araçların özelliği aynı, kullanım amaçları farklı.

Dikkatinizi çekiyorsa herkes “milli-manevi” değerler üzerinden topluma ulaşmaya çalışıyor. Çünkü “muhafazakâr-milliyetçi” bir çoğunluğa sahibiz.

Çünkü onların oyları sonucu değiştiriyor.

**

Yaşadığımız şeyin bilimsel bir cephesi de var…

Braudel meseleyi şöyle tanımlıyor: “Araçların amaçlara göre sürekli bir şekilde uyarlanması, olasılıkların ustaca hesaplanması".

Biz buna mühendislikte “optimizasyon” diyoruz. Literatür ise bunu “ussallık-akılcılık” olarak tanımlıyor.

Yani Rasyonalizmin dibine düşmüş durumdayız…

Breudel, bunu söylerken Türk politikacısının bazı kavramları devamlı bir “optimizasyon” mantığı ile kullanacağını, bunu yaparken de değerlerle oynayabileceğini düşünememişti zahir.

Bu değerlerle oynayarak sonuca ulaşma durumu –ki biz buna bilimde sahtecilik diyoruz- yeni bir durum ortaya çıkarttı. Bu durumu da tek başına “rasyonalite” tanımlayamıyor.

Tam bu noktada bize tanıdık gelecek yeni bir kavram çıkıyor karşımıza…

Russel tanımlıyor bu kavramı: “İrrasyonalizm, yani nesnel gerçeği yadsımak, hemen her zaman, hiçbir kanıtı olmayan bir şeyde ısrar etmek; ya da çok sağlam kanıtları olan bir şeyi yadsımak arzusundan kaynaklanır.”

Ne diyorsunuz?...

Politikacılarımız için bu daha kapsayıcı oldu sanki…

Literatürün bile kafasını karıştırır bu durum.

Rasyonel ve irrasyonel olanın bu kadar ahenk içinde olduğu başka bir ülke var mı?

Meseleye bu perspektiften bakmak siyaset felsefecileri için ilginç bir araştırma konusu olabilir…

  • Bu haberi paylaşın:
UYARI: Konuyla ilgisi bulunmayan, hakaret içeren cümleler veya imalar, inançlara saldırı, şiddete teşvik ve tamamı büyük harfle yazılan yorumlar onaylanmamaktadır.
Yazarın Diğer Yazıları
54 gün önce
159 gün önce
173 gün önce
222 gün önce
228 gün önce
235 gün önce
285 gün önce
306 gün önce
313 gün önce
341 gün önce
348 gün önce
355 gün önce
369 gün önce
376 gün önce
390 gün önce
397 gün önce
404 gün önce
411 gün önce
474 gün önce
495 gün önce
509 gün önce
551 gün önce
558 gün önce
578 gün önce
605 gün önce
642 gün önce
656 gün önce
684 gün önce
691 gün önce
698 gün önce
782 gün önce
817 gün önce
908 gün önce
922 gün önce
992 gün önce
1020 gün önce
1034 gün önce
1090 gün önce
1111 gün önce
1230 gün önce
1237 gün önce
1244 gün önce
1251 gün önce
1258 gün önce
1265 gün önce
1279 gün önce
1293 gün önce
1300 gün önce
1335 gün önce
1349 gün önce
1356 gün önce
1363 gün önce
1405 gün önce
1454 gün önce
1482 gün önce
1517 gün önce
1531 gün önce
1552 gün önce
bmV0aGFiZXJ5YXppbGltaS5jb20=