Lütfen bekleyin..

İsmail Şahin

Menderes'i kim astı?

19 Eylül 2016, 11:19

Merhum Menderes'in her ölüm yıldönümünde aynı hikâye servis edilir: Menderes'in idamında Türkeş'in rolü ne?

Herkes bal gibi bilir ki Türkeş bu darbenin en önemli isimlerinden biridir. Aynı kişiler şunu da bilir ki Türkeş bu idamdan çok önce 13 arkadaşı ile birlikte MBK'den tard edilmiş ve Hindistan'da sürgündedir.

Türkeş'in Hindistan'a sürgüne gönderilişi 13 Kasım 1960, Menderes ve arkadaşlarının idamı ise 17 Eylül 1961'dir.

Ve yine herkes bilir ki Gürsel'e idamların gerçekleştirilmemesi için mektup yazmıştır. Unutanlara hatırlatalım. 7 Eylül 1961 tarihli mektupta özellikle şu üç hususun altını çiziyor merhum:

"- İdam cezalarının infazı, 13 Kasım'dan beri atılan çok hatalı adımlar dolayısıyla memlekette meydana gelmiş olan huzursuzluğu daha çok arttıracaktır.

- Ölüm cezalarının infazı, yurt dışında ve milletimiz ve devletimiz aleyhinde tepkilere yol açacaktır.

- Yukarıda sıralanan mahzurlarına karşılık, cezaların infazı ile memlekete sağlanacak hiçbir fayda yoktur. Esasen siyasî suçlardan dolayı ölüm cezaları verilmesi, bugünün insanlık duygularına uymamaktadır."

Peki bütün bunlar bilinmiyor mu? Tabii ki biliniyor.

Bütün bunlar bilinmesine rağmen, her 27 Mayıs programında Türkeş'in resmi ve meşhur konuşması eşliğinde yapılan sunumların anlamı ne?

Tabii ki darbeyi Türkeş'in yaptığı algısını yaratmak. İtiraf etmek gerekirse bunda başarılı oldular. Yeni nesle 27 Mayıs ile ilgili bir isim soracak olursanız "Türkeş" isminden başka isim vermeyeceklerdir.

Bu "başarı" İslamcı ve liberal çevrelerin "ittifakı" ile ortaya çıkmıştır. Türkeş'in Menderes'in idamından suçlu olması için darbeye katılması yeterli olmuştur.

Halbûki Türkeş'in darbe hususunda Menderes'i uyardığı, Menderes'in Ethem Menderes tarafından yanıltıldığı için uyarıyı dikkate almadığı ve nihayet Türkeş'in darbenin "CHP tarafına kaymaması" için 27 Mayıs cuntasında yer aldığı yıllardır yazılan, söylenen şeyler.

14'lerin hatıratlarında da bu hususlar zikrediliyor.

Ayrıca Menderes'in idamına karşı tek somut girişimin Türkeş'in Cumhurbaşkanı Gürsel'e mektupları olduğu gerçeği de ortada.

Peki öyleyse neden?

Amaç siyasi muarızı bu tür algı operasyonları ile devre dışı bırakmak. Bunda başarılı da oldular. Türkeş siyasi hayatı boyunca bu iddialarla meşgul olmak zorunda kaldı.

Türkeş 27 Mayıs'tan gerekli dersi çıkardığını "En kötü demokrasi en iyi darbe idaresinden daha evladır.'' sözü ve Türk siyasetinde üstlendiği "uzlaştırmacı" kişiliği ile gösterdi.

Peki ya diğer taraflar bir ders çıkarttı mı?

***

Yıllar önce 27 Mayıs'a dair yazdığım bir yazıda, Menderes döneminde Milliyetçi-Muhafazakâr çevrelerin başına gelenlerden yola çıkarak İslamcıların Menderes sevdasından şu gerekçelerle işkillenmiştim:

"Menderes'le ilgili ilk "ümidin" ve "hayal kırıklığının", onu "beklenen kahraman" zanneden kesimden gelmesi bir tenakuz mu?

1952'de Menderes'in "beklenen kahraman" olabileceğini haykıran Necip Fazıl'ın Malatya hadiseleri sonunda cezaevine atılması ilk şoktur...

... Osman Yüksel dönemin pek de "göze çarpmayan" özelliğini kelepçeli bileklerini gazetecilere uzatarak haykırır: "bu kelepçeler Menderes'in demokrasi fabrikasında imal edildi!"

... aynı "mücadele" çerçevesinde Necip Fazıl 1957'de tekrar hapse atılır. Osman Yüksel'in cezaevi  kapılarında attığı "açılın Osman geliyor!" nidası ise artık "atasözü" gibi olmuştur.

... DP'den kopan Osman Bölükbaşı ve Millet Partisi mensupları da muzdariptir Menderes demokrasisinden...

Menderes demokrasisinin 1960'ta geldiği noktayı Necip Fazıl'ın darbe haberini aldığı andaki tepkisi çok güzel gözler önüne sermektedir: "İlk ağızda bu işi Adnan Menderes'in bir tertibi ve "Hükümet içinde hükümet" numarası sandım."

Necip Fazıl'ı bu düşünceye sevk eden saik neydi?.."

İslamcı arkadaşlar bu sevdada samimilerse bu konulara da girmeliler. Fakat gariptir DP dönemi konuşulurken bu mevzulara girilmez.

Eğer bir dönemi konuşacaksak her yönüyle konuşmamız lâzım. Günahları ve sevapları ile.

Bu konuşmalardaki tek "dogmamız", siyasi faturanın sadece millet tarafından kesilebileceği olmalı...

  • Bu haberi paylaşın:
UYARI: Konuyla ilgisi bulunmayan, hakaret içeren cümleler veya imalar, inançlara saldırı, şiddete teşvik ve tamamı büyük harfle yazılan yorumlar onaylanmamaktadır.
kral
81 gün önce
ulan çocukluğumdan bu yana menderes belgeseli izlerim. ama halen daha menderesin neden asıldığını bi türlü öğrenemedim. anlattıkları magazinden öteye geçmiyor. yok yassı adaya gitti yok şöyle davrandılar yok sabah kalktık ordu dışarda ulan tamam anladık ta niye astılar menderesi?
bak şu yazıda bile yazmamış neden asıldığı.
Yazarın Diğer Yazıları
33 gün önce
40 gün önce
54 gün önce
75 gün önce
97 gün önce
160 gün önce
181 gün önce
194 gün önce
237 gün önce
243 gün önce
264 gün önce
291 gün önce
327 gün önce
342 gün önce
369 gün önce
376 gün önce
384 gün önce
467 gün önce
503 gün önce
594 gün önce
607 gün önce
677 gün önce
705 gün önce
719 gün önce
775 gün önce
915 gün önce
923 gün önce
929 gün önce
943 gün önce
951 gün önce
965 gün önce
978 gün önce
986 gün önce
1020 gün önce
1035 gün önce
1042 gün önce
1049 gün önce
1090 gün önce
1140 gün önce
1167 gün önce
1203 gün önce
1217 gün önce
1238 gün önce
bmV0aGFiZXJ5YXppbGltaS5jb20=