Lütfen bekleyin..

CIA'in 'işkence' raporu açıklandı

09 Aralık 2014, 21:27

ABD Senatosu, CIA'in 11 Eylül saldırıları sonrası kullandığı sorgu teknikleri anlatan raporunu açıkladı. Rapora göre CIA, esirleri cinsel tehditlerden matkaplı işkenceye kadar birçok yöntemle sorguladı ama hiçbir kritik istihbarat elde edemedi.

Facebook'ta Paylaş Twitter'da Paylaş

Uzun süredir yayınlanması geciktirilen rapor, CIA’in tartışmalı Guantanamo Hapishanesi'nde ve Avrupa ile Asya kıtalarındaki gizli sorgu odalarında yaptığı yüzlerce işkenceyi anlatan ilk resmi belge olma özelliği taşıyor. 6 bin sayfalık raporun 525 sayfası senatoya sunuldu.

Raporda belirtilenlere göre CIA hiçbir uluslararası yasaya dayanmadan yakaladıkları esirlere cinsel tehditler, suda boğulma hissi, dar alanlarda uzun süre bekletme ve daha birçok rahatsız edici işkenceler yaptı. CIA Beyaz Saray tarafından yasaklanan sorgu tekniklerini kullanmaya devam etse de tüm bu işkencelere rağmen ‘bir tane bile kritik istihbarat’ elde edemedi. Ayrıca CIA, siyasetçiler ve Senato'ya rapor ettiklerinden çok daha ileri düzeyde sorgu teknikleri uyguladı. 

ABD Başkanı Barack Obama, raporun Senato'da okunmya başlanmasından kısa süre sonra yazılı bir açıklama yaparak, CIA'in ABD'nin küresel duruşuna ciddi zarar verdiğini bildirdi. Obama, ABD'nin bu tarz sorgulama yöntemlerini bir daha uygulamayacağı yönünde güvence verdi. 

Rapordaki bazı işkence yöntemleri şöyle: 

  • CIA ajanları bir esiri düzmece bir idam sehpasına koydu, boğazına ip geçirip esiri konuşturmak için uzun süre infazla tehdit etti.
  • 2000 yılında USS Cole gemisine bombalı saldırı düzenlemekle itham edilen Abdurrahman el Nasiri’ye matkapla işkenye yapıldı.
  • En az bir esire süpürge sapıyla tecavüz tehdidinde bulunuldu.
  • Birçok vakada saldırgan sorgu tekniklerine başvuruldu. Esirlerden bazıları 180 saat uykudan mahrum bırakıldı. 
  • Bazı esirler saatlerce elleri başlarının üzerinden zincirlenmiş şekilde acı verici pozisyonlarda bekletildi.
  • Betona zincirlenen bir esir hipotermiden (vücut ısısını kaybetme) öldü.
  • Kafalarına kukuleta geçirilen bazı mahkumlar çıplak halde koridorlarda sürüklendi, kırbaçlanıp dövüldü. 
  • Birkaç esir gördükleri işkencelerden halüsinasyon, paranoya ve uykusuzluğa maruz kalarak kendilerine zarar vermeye kalkıştı. 
  • El Kaide zanlısı Ebu Zübeyde, suda boğulma hissi yaratan sorgu yöntemine uzun süre maruz kalınca tamamen tepkisizleşti. Ağzından köpükler çıkmaya başladı. Ebu Zübeyde ayrıca 266 saat tabut şeklindeki bir kutuda bekletildi. 
  • 11 Eylü saldırılarını organize ettiğini söyleyen Halid Şeyh Muhammed birçok defa boğulmanın eşiğinden döndü. 
  • Bazı esirleri dışkılarını atmalarına izin verilmedi. Bu esirler dışkılarıyla birlikte aynı alanda yaşamaya zorlandılar. 

Bush döneminde kullanılan waterboarding (suda boğulma hissi) tekniği Obama gelince yasaklandı.
ABD hükümeti, raporun getireceği uluslararası tepkilerden endişe ediyor. Beyaz Saray Sözcüsü Josh Earnest, “Raporun dünya genelinde ABD vatandaşlarına ve binalarını riske atacağına dair göstergeler var” dedi. Earnest hükümetin bu tehditlere karşı gerekli önlemleri aldığını, elçilik ve konsoloslukların güvenliğinin arttırıldığını söyledi.

Senato'nun CIA raporu

1. CIA'in 'geliştirilmiş sorgu teknikleri' işe yaramadı. 
2. CIA, operasyonları ve etkileri hakkında kamuoyu ve siyasetçilere yanlış bilgi verdi.
3. CIA’in programı idare edişi yetersiz ve son derece kusurluydu. 
4. CIA'in teknikleri halka ve siyasetçilere gösterdiğinden çok daha acımasızcaydı.  

ABD Dışişleri Bakanı John Kerry de Cuma günü Senato İstihbarat Komitesi Başkanı Senatör Dianne Feinstein’dan raporun yayınlanmasında ‘zamanlamaya dikkat edilmesini’ rica etti. Beyaz saray ise böyle bir raporun kamuoyuyla paylaşılması için hiçbir zamanın doğru olamayacağını söyledi.

Düzeltmeler yapıldı

Açıklanacak 480 sayfalık raporda yaklaşık 100 şüpheliye 2001-2009 yılları arası yapılan muameleyi anlatan kısma çok sayıda düzeltme yapıldığı sızan bilgiler arasında. Raporun 6 bin 200 sayfalık aslı ise gizli tutulmaya devam ediliyor.

Raporu okuyan pek çok ABD’li yetkili, işkencelerle edinilen istihbaratın hayati önem taşıyan ya da hayat kurtaran cinsten hiçbir fayda sağlamadığını söylüyor. Sızan bilgilere göre, raporda şüphelilerin suyla boğma, uzuvları germe ve benzeri işkence yöntemlerine maruz bırakıldığı bilgisi yer alıyor.

Bir başka önemli nokta ise, CIA çalışanlarının bu gizli program hakkında Beyaz Saray yetkililerine, Adalet Bakanlığı’na ve ABD Kongresi’ndeki komitelere yalan söylemiş olması.

ABD Başkanı Barack Obama, raporun içeriği hakkında Ağustos ayında “Bazı kişilere işkence yaptık” itirafında bulunmuştu. Obama, işkencenin kendi döneminde değil, George W. Bush döneminde olduğunu savunmuştu. CIA’in ‘ileri düzey sorgulama’ dediği işkence teknikleri Başkan Obama tarafından 2009’da durdurulmuştu.

Kaynak: Reuters, AFP

Etiketler : cia
  • Bu haberi paylaşın:
UYARI: Konuyla ilgisi bulunmayan, hakaret içeren cümleler veya imalar, inançlara saldırı, şiddete teşvik ve tamamı büyük harfle yazılan yorumlar onaylanmamaktadır.
DÜNYA Kategorisindeki Diğer Haberler
Halep kent merkezinin doğusunda son 21 günde rejim saldırılarında ölen sivi..
Etiyopya, ulusal gün etkinlikleri için Harar şehrindeki FETÖ okulunu tercih..
İran Meclis Başkanı Ali Laricani, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın yerli para k..
Hıristiyan Demokrat Birlik partili Alman politikacılar, Türkiye'nin mül..
Peşmerge lideri Mesut Barzani, 20 Ocak’ta göreve başlayacak olan ABD’nin ye..
Çin'in kuzeydoğusunda bulunan bir kömür madeninde meydana gelen grizu p..
bmV0aGFiZXJ5YXppbGltaS5jb20=